ستراتیژی یەکێتی لەڕاپەڕینی 1991

سەرهەد حاجی تۆفیق

مانگی ئادار لەدێر زەمانەوە، بۆ کورد مانگێکی جیاوازبووە، جگە لەوەی سەری ساڵی کوردی دەکەێتە مانگی ئادار، بەشێکی زۆری شکست و سەرکەوتنەکانیشمان لەم مانگەدایە.

گەر چاوبدەینێ، مانگی ئاداری ١٩٩١ شانازیەکی گەورەیە بۆ هەموو کورد، چونکە قۆناغێکی زۆر جیاوازی هێنایە ناو مێژووی خەباتی گەلی کورد، لەدوای ئەوە کوردستان چۆتە چوارچێوەیەکی تری خەبات و بەجۆرێك  بۆتە ژمارە، لە هاوکێشە هەرێمایەتی و نێودەولەتیەکاندا.

ئەمرۆ ٣٥ ساڵ تێدەپەرێت بەسەر یادی ڕاپەڕیندا، وەك ژمارەو زۆرە، بەڵام بۆ ڕوداوێکی سیاسی وا گرنگ زۆر نیە، بەتایبەت بەشێکی ئەو راپەرینە ئەرگۆمێنت کراوە، کە یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان داڕێژەرو داینەمۆ و هێزی سەرەکی ڕاپەرین بووە، لایەنەکانی تریش بەپێی نفوزیان لەناوچە جیاوازەکان بەشداریان کردوە.

یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان وەك حیزبێکی پێشکەوتووی نیشتمانی و نەتەوەیی سەرتاسەری خەڵکی کوردستانە، بەیەك چاویش سەیری تەواوی کوردستان دەکات، بەڵام جوگرافیای هەندێك شار وایکردوە، لەڕووی ستراتیژی داهاتووی نەتەوەیی و نیشتمانیدا، لای یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، گرنگی تایبەتی هەبێت، بۆ نمونە هەولێرو کەرکوك دوو گرنگترین خاڵی وەرچەرخان بوون، لەبەرنامەی راپەرینی ساڵی ١٩٩١ دا.

هەولێر بەحوکمی هەڵکەوتەی جوگرافی و پێگە سەربازی و ئەمنی و ئیداریەکەی، خاڵێکی گرنگی یەکلاییکردنەوەی سەرکەوتنی ڕاپەڕین بووە، بێجگە لەوەی هەولێر ڕووبەرێکی  دیارو بەرچاوی هەبووە لەمێژووی شۆڕشی نوێی گەلەکەمان و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، لەجێبەجێکردنی بەرنامەی ڕاپەڕینیشدا، هەولێر  ئەرکێکی قورس و گەورەبووە، بۆیە جەنابی مام جەلال و سەرکردایەتی یەکێتیی، هەڤاڵ کۆسرەت ڕەسول علی بۆ ئەم ئەرکە قورسە رادەسپێرێت بۆ ئازادکردنی هەولێر. 

کاك کۆسرەت وەك سەرکردەیەکی بوێر و دلێری هەولێریەکان و خاوەن پێگەیەکی دیار، لەناو بزاڤی رزگاریخوازی کوردستان، بەرنامەی ئازادکردنی هەولێر وەکو خۆی جێبەجێ دەکات، کاك کۆسرەت ڤیدۆیەکی تۆمارکراویشی هەیە کەدەفەرموێت: (دەمانتوانی ١٠ ئادار هەولێر ئازاد بکەین، بەڵام لەبەر یادی رێکەوتننامەی ١١ ئادار کە رۆژێکی مێژوییە، بۆیە ماوەی ڕۆژێك بەرنامەکەمان دواخست)

لەدوای ئازادکردنی هەولێر بەرنامەی ئازادکردنی "کەرکوك" وەك دواین پارێزگای کوردستان و  یەکێك لەگرنگترین شارە مێژووییەکانی کوردستان، ئاسانتر بوو، ئازادکردنی کەرکوك، لای یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، جگە لەکۆتایهێنانی زولم و ستەمی بەعسیەکان، ئازادی کەرکوك قەڵغانێکی پتەوویشبووە بۆ پاراستنی سلێمانی و هەولێر و بادینان لەبەرامبەر داگیرکاری و سیاسەتەکانی داگیرکەر، لەبەرئەوە باش ئیدراکی بەوە کردوە، کەکەرکوك وەك گەروی هورمزە.

وەك چۆن گەرووی هورمز، شادەماری ئابوری ناوچەکەیە، کەرکوکیش شادەماری خەباتی نەتەوەیی و کۆتاییهێنانە بەسیاسەتی تەعریب.

کەرکوك سەنتەری ململانێی نەتەوەییە، هەر حیزب و لایەنێك، خاوەن پەیام و دیدگای کوردانە بێت لەکەرکوك، بێشك، تەرازوی هێزی نەتەوەیی و هەڵگری ئاڵای نەتەوەیی لەدەستی ئەودا دەبێت.

بۆیە ئەوکات لای یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، تاجی سەرکەوتنی ڕاپەرین دەبێت شاری کەرکوك لەسەری بکات، بۆیە هەموو جەژنەکان بەیەکەوە لەکەرکوك پیرۆز کران و لەکەرکوك ئاگری نەورۆز و مۆری ڕزگاری و ئازادی و نەورۆز لەهەنیەی گەلی کوردستان دراو کەرکوك بووە هەوێنی سەرکەوتنەکانی گەلی کوردستان.

سەرهەد حاجی تۆفیق
لێپرسراوی کۆمیتەی بنەسراوە

PUKMEDIA