پڕۆژەیەكی میدیایی هاوبەش پردی كەلتوری لەنێوان هەرێمی كوردستان و رووسیا دروست دەكات

PUKMEDIA

لۆگۆی رۆژنامەی كوردستانی نوێ و دامەزراوەی میدیایی یاركوب

لەهەنگاوێكدا بۆ بەهێزكردنی دیپلۆماسیی كەلتوری و فراوانكردنی ئاسۆی كارلێكی رۆژنامەوانیی نێودەوڵەتی، رۆژنامەی "كوردستانی نوێ"ی دەرچوو لەهەرێمی كوردستان و دامەزراوەی میدیایی "یاركوب"ی رووسی، دەستپێكردنی پڕۆژەیەكی بەرفراوانی هاوبەشیان راگەیاند، كە ئامانجی دروستكردنی پردێكی فیكری و كەلتورییە لەنێوان خوێنەرانی كورد و رووسدا.

ئەم پڕۆژە هاوبەشە لەكاتێكدا دێت كە پێویستییەكی زۆرباش بەئاڵوگۆڕی زانیاریی راستەوخۆ لەنێوان میدیا ناوچەیی و نێودەوڵەتییەكاندا هەیە، بەپێی پلانی راگەیەندراو، ئامانجی سەرەكیی ئەم دەستپێشخەرییە، ئاشناكردنی خوێنەرانی هەردوولایە بە كەلتور، نەریت، مێژوو و شێوازی ژیانی هاوچەرخی هەردوو گەلی كوردی و رووسی، هاوكات كاركردنە بۆ پەرەپێدانی لێكتێگەیشتنی هاوبەش لەڕێگەی رەخساندنی گفتوگۆی راستەوخۆی میدیاییەوە.

پێناسەی دامەزراوە بەشداربووەكان

رۆژنامەی كوردستانی نوێ: رۆژنامەیەكی رۆژانەی سیاسی و گشتی كوردییە، كە لەشاری سلێمانی دەردەچێت و یەكەمین رۆژنامەی رۆژانەی پۆست-راپەڕینە لەباشووری كوردستان. ئەم دامەزراوەیە مێژوویەكی دەوڵەمەندی لەڕووماڵكردنی رووداوە ناوخۆیی و هەرێمییەكاندا هەیەو لەڕێگەی وەشانی كاغەزی و ماڵپەڕی ئەلیكترۆنییەكەیەوە، پێگەیەكی دیاری لە داڕشتنی رای گشتیدا هەیە.

دامەزراوەی میدیایی یاركوب (Yarkub): دامەزراوەیەكی میدیایی و بڵاوكراوەی رووسییە كەتایبەتە بە بەرهەمهێنانی ناوەڕۆكی فرەڕەهەند، شرۆڤەی رووداوە مێژوویی و كەلتورییەكان و پەرەپێدانی پڕۆژە دۆكیۆمێنتارییەكان، یاركوب وەك سەكۆیەكی راگەیاندنی چالاك لەرووسیا كار دەكات بۆ گواستنەوەی ناسنامەی كەلتوری و پێدانی تێڕوانینی قووڵ لەسەر گۆڕانكارییە هاوچەرخەكان لەسەر ئاستی ناوخۆیی و نێودەوڵەتی.

میكانیزمی جێبەجێكردنی پڕۆژەكە

لەچوارچێوەی ئەم رێككەوتنەدا، كارە رۆژنامەنووسییەكان بە سەرجەم ژانرەكانییەوە (وتار، ڕاپۆرتی مەیدانی، چاوپێكەوتن، و شرۆڤەی شیكاری) لەنێوان هەردوو دەزگاكەدا ئاڵوگۆڕ دەكرێن، بەمشێوازەی خوارەوە:

لە كوردییەوە بۆ رووسی: ئەو بابەتە رۆژنامەنووسیانەی دەربارەی رووسیا، كەلتورەكەی و پێشهاتەكانی لەلایەن نووسەران و رۆژنامەنووسانی كوردەوە بەزمانی كوردی لەڕۆژنامەی "كوردستانی نوێ" (چاپكراو و ماڵپەڕ) بڵاودەكرێنەوە، دواتر وەرگێڕانیان بۆ دەكرێت و لە كەناڵ و بڵاوكراوەكانی دامەزراوەی میدیایی "یاركوب" بە زمانی رووسی پەخش دەكرێن.

لەڕووسییەوە بۆ كوردی: لە بەرانبەردا، ئەو بابەت و ڕاپۆرتە ڕۆژنامەنووسیانەی بە زمانی ڕووسی لەلایەن تیمەكانی "یاركوب"ەوە لەسەر مێژوو و ژیانی هاوچەرخی رووسیا یان پەیوەندییە كەلتورییەكان بەرهەم دەهێنرێن، وەردەگێڕدرێنە سەر زمانی كوردی و لە لاپەڕەكانی ڕۆژنامەی "كوردستانی نوێ" و ماڵپەڕەكەیدا بۆ خوێنەری كورد بڵاودەكرێنەوە.

چاودێرانی بواری ڕاگەیاندن پێیان وایە ئەم جۆرە پڕۆژە هاوبەشانە گرنگییەكی زۆریان هەیە لەشكاندنی بەربەستە زمانەوانییەكان و كەمكردنەوەی پشتبەستن بە ئاژانسە هەواڵییە نێوەندگیرەكان (سەرچاوەی سێیەم)، ئەمەش دەرفەت دەداتە خوێنەران كە بەشێوەیەكی ڕاستەوخۆتر و قووڵتر لە دیدگای نووسەرانی ناوخۆیی هەردوو وڵاتەوە ئاشنای ڕووداوە كەلتوری و كۆمەڵایەتییەكان بن.

هاوكات وەك بەشێك لەم دەستپێشخەرییە هاوبەشەدا، تیشك خراوەتە سەر دوو چاوپێكەوتنی دیار كەبریتین لە:

چاوپێكەوتنی یەكەم: لەگەڵ وەرگێڕی كوردی «جەوهەر مەحموود داراغا»یە كە بە زمانی ڕووسی ناونیشانی: «Русская литература глубоко проникла в сознание и мышление курдского народа» (“ئەدەبیاتی ڕووسی بە قووڵی دزەی كردووەتە ناو هۆشیاری و بیركردنەوەی گەلی كورد”) بۆ داندراوە. 

چاوپێكەوتنەكە كە بە هاوكاری لەگەڵ ڕۆژنامەی (كوردستانی نوێ) ئامادەكراوە، تیشك دەخاتە سەر یادەوەرییەكانی داراغا لە سلێمانی لە ساڵانی شەستەكاندا، لەوانەش یادەوەرییەكانی لەسەر كڕینی چاپی وەرگێڕدراوی بەرهەمەكانی لیۆ تۆڵستۆی و كاریگەرییە فراوانەكانی ئەدەبیاتی ڕووسی لەسەر ژیانی ڕۆشنبیریی كورد.

چاوپێكەوتنی دووەم: لەگەڵ شارەزای كاروباری ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست «میرزاد هاجەم»ە، بە ناونیشانی «На двух фронтах: эксперт по Ближнему Востоку Мирзад Хаджим — о России, своём народе и цене правды» (“لە دوو بەرەوە: میرزاد هاجەم، شارەزای ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست لەسەر ڕووسیا، گەلەكەی و باجی ڕاستی”). لەم گفتوگۆیەدا، هاجەم كە كوردێكی ڕەسەن خەڵكی كۆبانییە، چەند لایەنێك دەخاتە ڕوو لەوانە: مێژووی خێزانەكەی، پەیوەندییەكانی لەگەڵ سەركردایەتی سیاسیی كورد، پارچەپارچەبوونی مێژوویی نەتەوەی كورد و ئەو داینامیكییەتە جیۆپۆلەتیكییە ئاڵۆزانەی كە ناوچەكە بە گشتی دادەڕێژنەوە.

چاودێرانی میدیایی ئەم جۆرە دەستپێشخەرییانە وەك هەنگاوێكی گرنگ دەبینن بەرەو كەمكردنەوەی پشتبەستن بە ئاژانسە هەواڵییە نێوەندگیرەكان و تێپەڕاندنی بەربەستەكانی زمان. چاوەڕوان دەكرێت پڕۆژەكە تێگەیشتنێكی ڕاستەوخۆتر و قووڵتر لە پەرەسەندنی كۆمەڵایەتی و كولتووری لەڕێگەی دیدگای ڕۆژنامەنووسان و نووسەرانی ناوخۆییەوە پێشكەش بە خوێنەرانی هەردوو ناوچەكە بكات.

هەروەها ئەم دەستپێشخەرییە رەنگدانەوەی هەوڵێكی فراوانترە بۆ پەرەپێدانی دیالۆگی نێوان كولتوورەكان و بەهێزكردنی هاوبەشی میدیایی نێوان هەرێمی كوردستان و دامەزراوە نێودەوڵەتییەكان.

PUKMEDIA