Daketina rêjeya hejariyê li Îraqê ragihand

Ajans

Wezîrê Plankirinê yê Federal Mihemed Elî Temîm

Roja Çarşemê, Wezîrê Plankirinê yê Federal Mihemed Elî Temîm ragihand ku rêjeya hejariyê li Iraqê di navbera salên 2018 û 2024an de daketiye %10.8, li gorî encamên Endeksa Hejariyê ya Piralî ya Neteweyî (NMPI) ya nû hatî destpêkirin. Raport hemû parêzgehan, tevî yên di nav Herêma Kurdistanê de, digire nav xwe.

Wezîr Temîm di axaftina xwe ya di destpêkirina fermî ya NMPI de diyar kir ku her çend endeksa hejariyê li Iraqê daketiye %17.5, ji %20 zêdetir di salên berê de, lê hewldanên ji bo lêkolîna hejariyê hîn jî girîng in. Wî tekez kir ku hikûmet ne tenê armanc dike ku asta dahatê ji bo kesan û malbatan baştir bike, lê di heman demê de pabend e ku pirsgirêkên pêşkeftinê yên kûrtir ên ku bandorê li perwerde, tenduristî û gihîştina xizmetên bingehîn dikin çareser bike.

Wî got, "Hikûmet kêmkirina hejariyê wekî stûnek navendî ya bernameya xwe dibîne, û em dixebitin ku polîtîkayên hevseng ava bikin ku piştrast bikin ku Îraqî ji perwerdehiyek bi kalîte, şert û mercên jiyanê yên baş û parastina ji bêpariyê li seranserê aliyên sereke sûd werdigirin."

Wezîr Temîm pabendbûna Iraqê ya bi karanîna nîşankerên dîjîtal ên objektîf û piralî, ku bi standardên navneteweyî yên ji bo nirxandinên li ser bingeha mafan re li hev dikin, tekez kir. Wî rave kir ku Wezareta Plankirinê bi Bernameya Pêşveçûnê ya Neteweyên Yekbûyî (UNDP) û Înîsiyatîfa Xizanî û Pêşveçûna Mirovan (OPHI) re hevkarî kiriye da ku vê raporê neteweyî çêbike, bi karanîna daneyên nûvekirî ji Anketa Civakî-Aborî ya Malbatên Îraqê. Nîşaneyên ku ji vê anketê hatine derxistin ji bo avakirina endeksa xizaniyê ya nûhem li ser asta neteweyî û hem jî li ser asta parêzgehê girîng bûn.

Wî zêde kir ku rapor dê li gorî pêşîniyên herêmî û sektorî, rasterast alîkariya destnîşankirina hewcedariyên bingehîn û şopandina pêşketinê di nav her parêzgehê de bike. Her çend endeksa xizaniyê ya piralî hinekî kêm bû - ji %11.4 di 2018an de daket %10.8 di 2024an de - Temîm niyeta hikûmetê ya berdewamkirina kêmkirina vê hejmarê bi polîtîkayên hedefgirtî ji nû ve piştrast kir.

Di gaveke pêşeng de, Temîm eşkere kir ku Îraq dê di demek nêzîk de yekem Endeksa Xizaniyê ya Jinan a Piralî ya cîhanê bide destpêkirin, ku hewldana hikûmetê ya ji bo baştirkirina şert û mercên jinên Îraqî di tenduristî, perwerde û beşdariya aborî de nîşan dide. Wî her wiha bal kişand ser rola pêşeng a Îraqê di pêşxistina Endeksa Xizaniya Zarokan a Piralî de, piştî ku rapora xwe ya yekem di sala 2022an de weşand, û raporek din jî ji bo sala 2026an piştî temamkirina gera heftemîn a Anketa Komên Nîşaneyên Piralî (MICS) hatiye plankirin.

Wezîr spasiya saziyên neteweyî yên ku di raporan de beşdar bûn kir, di nav de Rêxistina Navendî ya Îstatîstîkê, Sîstemên Agahiyên Cografîk û Desteya Îstatîstîkên Herêma Kurdistanê, ji bo beşdariya wan a di dabînkirina daneyên krîtîk ên ku piştgirî didin rojeva pêşkeftina Îraqê. Wî her wiha spasiya ofîsa UNDP ya Îraqê, şaxê wê yê herêmî û tîmê OPHI kir ji bo piştgiriya wan di misogerkirina pabendbûna raporan bi standardên teknîkî yên navneteweyî yên ji bo pîvandina xizaniya piralî. 

PUKMEDIA