Serok komar daxwaz dika ku bi parêzgehbûna Helebce bikeve rojevê karnameyê

PUKMEDIA

Parêzgeha Helebce

Rêzdar Serokkomarê Komarê Ebdulletîf Cemal Reşîd nameyek ji Serokê Encumena Nûneran re şand û tê de daxwaz kir ku yasaya biparêzgebûna parêzgeha Helebce bikeve rojeva Encûmenê.

Di vê derbarê de Cîgirê Berpirsê Ofîsa Serokayetiya Komarê Ezeddîn Mecîd Mihemed di daxuyaniyekê de bo malpera fermî ya Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê PUKMEDIA ragihand: Roja 13/8/2024ê Dr. Letîf Cemal Reşîd serokê komarê, nameyek ji Muhsin Mendelewî serokê parlementoya Îraqê re şand û tê de daxwaz kir, ku proje yasaya bi parêzgehbûna Helebce bikeve rojeva civînên encumenê bi mebesta temamkirina rêkarên avakirina parêzgehê ye.Cîgirê Serokê Dîwana Serokatiyê herwiha got: Ji bo berjewendiya xelkê û ji bo rêzgirtin û dilsoziya bi xwîna şehîd û qurbaniyên gelê Kurdistanê yên ku rastî bombebarana kîmyayî û jînosaydkirina enfalan hatine, cenabê Serok Komarê daxwaza dengdanê li ser proje yasayê kir û pêştir jî cenabê wî ji aliyên Kurdistanî re tekezî li ser pêwîstiya pêkhatina yekdengiyê di nav nûnerên Encûmenê de ji bo dengdana li ser avakirina parêzgeha Helebce kir.

YNK xwe xwediyê proje yasayê dibîne

YNK ji ber hewldanên berdewam ên fraksiyona xwe li parlamentoya Êraqê xwe xwediyê proje yasaya parêzgehkirina Helebceyê dibîne.
Parlamenterê Parlamentoya Êraqê ji Fraksiyona YNKê li ser navê Helebce Çiro Hema Şerîf ji malpera fermî ya Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê (YNK) PUKMEDIA re ragihand; YNKê xwe xwediyê projeya parêzgehbûna Helebceyê dibîne û di vê çarçoveyê de me di dema borî de heta xwendina yekem û duyem ya proje yasayê hewleke mezin daye.

Çiro Hema Şerîf got: ‘’Me 87 îmza kom kirine û şandine desteya serokatiya parlamentoyê ku nûnerên hemû fraksiyonan tê de cih digirin û me daxwaza xwendina sêyem a proje yasayê kiriye ku bibe parêzgeha Helebce û deng li ser were dayîn.’

Parlamenterê Parlamentoya Iraqê yê Fraksiyona YNKê li ser pişka Helebce got: Fraksiyona YNK’ê li Parlamentoya Êraqê hewl dide dengên herî zêde ji bo proje yasayê kom bike, da ku dema dengdana li ser proje yasayê dengên pêwîst bi dest bixe, Helebce bibe parêzgeha 19’emîn a Êraqê.

Hewldana Serok Bafil ku Helebce bibe parêzgeh

Berî niha Serokê Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê (YNK) Bafil Celal Talebanî serdana aliyên Iraqî kiribû û ji wan xwestibû ku piştgiriya  daxwaza YNKê li parlamentoyê ji bo temamkirina proseya wê bikin.Li gor zanyariyên PUKMEDIA, aliyên Êraqî bi rêya parlamenterên xwe li ser piştgiriya  parêzgariya Helebceyê li hev kirine.
Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê (YNK) piştî avakirina kabîneya Sûdanê ji bo ku Helebce bibe parêzgeh, hewlên cidî dan.Lewma parêzgariya Helebce destkefteke din a YNKê ye ji bo gelê Kurd bi giştî û xelkê Helebce bi taybetî ye.

Encumena Wezîran parêzgeha Helebce pesend kir

Encûmena Wezîran a Iraqê di 13-3-2023an de proseya federaliyê bidawî kir ku bibe  parêzgeha 19ê ya Helebce.Pêşnûmeya qanûnê niha li Meclisa Nûneran e û tê payîn ku ji bo xwendina sêyemîn were xwendin.
Bi pesendkirina proje yasayê, Helebce dê bibe parêzgeha 19emîn li Iraqê û herwiha dê bibe parêzgehek din bo Herêma Kurdistanê.Ji aliyê îdarî ve Helebce niha ji navçeya navendî ya bajêr û çar navçeyên (Xurmal, Biyara, Bamo, Sîrwan) pêk tê.
Sînorên erdnîgarî yên parêzgeha Helebce bi fermî ji aliyê Wezareta Plandanan a Iraqê ve hat pesendkirin.

Qanûna Parêzgeha Helebce li Êraqê

Bend 1:
Li Herêma Kurdistana Iraqê parêzgehek nû dê bê avakirin û bibe parêzgeha 19emîn a Komara Iraqê û navenda wê navçeya Helebce ye.
Bend 2:
Civata Wezîrên Herêma Kurdistanê/Iraqê sînor û yekeyên îdarî yên parêzgehê destnîşan dike.
Bend 3:
Pêkanîna bendên vê qanûnê berpirsiyariya aliyên pêwendîdar e
Bend 4:
Ev qanûn ji roja ku di rojnameya fermî ya El-Waqi' El-Iraqiye de tê  weşandin, dikeve meriyetê.

Sedemên derxistina qanûnê

Di berjewendiya giştî de, di encama berfirehbûna erdnîgarî û zêdebûna nifûsê û qurbanîdana gelek xelkê Helebce ji ber kîmyabarana bajarê Helebce di sala 1988 de ji aliyê rejîma berê ve, û herwiha li hember ziyanên cesareta mirovî, madî û manewî ya niştecihên wê û pozîsyona cîhanî ya ku ji ber vî sûcî bi dest xistiye ev qanûn hat derxistin.


PUKMEDIA