Piştî hewlên YNKê hikûmeta herêmê biryara cîbicîkirina yasaya xanenişînan da

PUKMEDIA

Dr. Brîar Reşîd bi nûnerên xanenişînên Kurdistanê re civiya

Piştî salek û 8 mehan Dadgeha Federalî biryara cîbicîkirina guhertina yasaya xanenişîniya yekgirtî ya Iraqê ya hejmar 9 a sala 2014ê li Herêma Kurdistanê da, hikûmeta herêmê biryara cîbicîkirina wê yasayê da û endamekî Encûmena Nûneran jî tekez dike ku Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê bi berdewamî hewla cîbicîkirina vê yasayê li Kurdistanê daye. Lê hikûmeta herêmê di vî warî de xemsar bû.

Du biryarên Dadgeha Federal ji bo xanenişîniya li herêmê rewa derketin

Derbarê vê mijarê de, Briar Reşîd endamê Encûmena Nûnerên Iraqê  ji malpera fermî ya Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê PUKMEDIA re ragihand: “Hikûmeta Herêma Kurdistanê xemsariyê di cîbicîkirina Dadgeha Federalî de kiriye. Biryara dadgehê derbarê wekhevkirina mûçeyên xanenişînan ên li herêmê jî weke hevkarên wan ên li Iraqê, salek û 8 meh derbaz kir û  Hikûmeta Herêma Kurdistanê dê vê biryarê teze cîbicî bike.”

Brîar Reşîd got: “Pêwîste Wezareta Darayî ya Herêmê lezê bide şandina lîsteyên navên xanenişînan ku mûçeyên wan li gorî yasayên cîbicîkar ên Iraqê hatine diyarkirin bo Wezareta Darayî ya Federalî, da ku tedbîrên pêwîst ji bo sererastkirina mûçeyên wan bên standin. ”

Berdevkê fraksiyona Yekîtiya Nîştimanî diyar kir: “Meaşê xanenişînan li herêmê li gorî mûçeyên xanenişînî ên Iraqê gelekî kêm e û biryara Dadgeha Federalî dawî li vê neheqiya li ser wan tîne. Bê guman Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê bi berdewamî hewl dide ku rêzê ji xanenişînên herêmê re bigrin û dengê wan bigihînin dezgehên pêwendîdar li Bexdayê û da zanîn ku “Em wek yek ji nûnerên fraksiyona Yekîtiya Niştimanî, di heyama îsal de sê caran bi tenê bi nûnerên xanenişînên herêmê re civiyan û me piştgirî da daxwazên wan yên rewa, her wiha me berdewamiya fişara xwe li ser hikûmeta herêmê ji bo danîna yasaya xanenişînî ya yekgirtî piştrast kir.”

Dadgeha Federal ferman da herêmê ku li gorî guhertinên qanûnê tevbigere

23.11.2022 Dadgeha Federalî civînek li dar xist û tê de dosyaya jimare (212/Federal/2022) ku ji aliyê hejmarek ji xanenişînên Herêma Kurdistanê ve li dijî serokwezîrê Herêma Kurdistanê û wezîrên Herêma Kurdistanê hatiye vekirin, gotûbêj kir Wezareta Darayî û Aborî ya Hikûmeta Herêmê, ji bilî erkên xwe, girêdayî yasaya xanenişîniyê ye li Kurdistanê pratîk bike.

Di rûniştina dozê de Dadgeha Federal ev biryar da:

1- Biryara ku cîbicîkirina yasaya xanenişînî ya yekgirtî ya hejmar 27 a sala 2006ê ji aliyê Hikûmeta Herêma Kurdistanê ve hatiye betalkirin, nerewa ye.

2-Hikûmeta Herêmê mecbur bike ku yasaya yekgirtû ya xanenişînî ya hejmar 9 a sala 2014ê bi awayê niha cîbicî bike.

Di nav wan mafên ku xanenişînkar li gorî yasaya xanenişîniya yekgirtî ya Iraqê hejmar (9) ya sala 2014ê werdigirin ev in:

Kêmtirîn mûçeyê xanenişîniyê ji bo xanenişînan her meh (400.000) dînar e.

- Ji bo xizmetguzariya xanenişînan ji bo baştirkirina şert û mercên jiyana wî, dê yarmetiya xizmetguzariyê bê dayîn, lê tevahiya pereyê ku ew ê di forma mûçe û alîkariyên xanenişîniyê de werbigire (teqlîdkirin, baştirkirina şert û mercên jiyanê) ji her (500,000) dînar kêmtir nabe di 1  mehekî de.

- Alîkariyên piştî karûbarê ji bo kesê ku xanenişîn dibe û bi kêmî ve (25) bîst û pênc sal karmendiya wî temam bûye, tê dayîn û li ser bingeha mûçe û mûçeyên dawîn ên temam bi (12) têne hejmartin.

Piştî salek û 8 mehan li ser biryara Dadgeha Federalî, Encûmena Wezîrên Herêma Kurdistanê di civîna xwe ya roja 7ê Nîsana 2024ê de, biryar da ku yasaya yekgirtî ya xanenişîniya Iraqê ya hejmar 9 a sala 2014ê ku hatiye guhertin, cîbicî bike.

Li gor daxuyaniya Hikûmeta Herêmê, Encûmena Wezîran ferman daye Wezareta Darayî û Aborî û her wiha civata wezîran û sekreteriya ku tedbîrên pêwîst yên yasayî werbigirin û di vê derbarê de bi Wezareta Darayî ya Federal re danûstandinê bikin. Li herêmê Wezareta Darayî û Aborî ji bo ji nû ve organîzekirina sektora xaneşininan di çarçoveya Qanûna Penaberiya Yekgirtî ya hejmar 9 a sala 2014an de dê amadekariyên pêwîst bidomîne.”

PUKMEDIA