Nerînên cuda: Tiştên ku di parlemanê de bûn ne yasayî ne

PUKMEDIA

Nerînên cuda: Tiştên ku di parlemanê de bûn ne yasayî ne

Çendîn aliyên siyasî piştrast kirin ku rûniştina parlemana Kurdistanê ya ku duhî roja duşemê 22-5-2023`an ji aliyê koma Partiya Demokrata Kurdistanê (PDK)ê ve dirêjahî pêhatiye kirin, ne yasayî ye û hemû yasaya û rûmetên parlemana Kurdistanê binpê dike û her encamek ji wê rûniştinê bê kirin pûçkirî ye û vala ye û ti nirxê wê yê yasayî nîne.

Duhê koma Yekîtiya Nîştimanî ya Kurdistanê (YNK)ê daxwaz kir ku yekrêziya aliyên siyasî biparêze û lihevkirineke netewî li ser lidar xistina proseya hilbijartinan bo parlemana Kurdistanê û çalakkirina komîsyona hilbijartinan bi rêkeftina navbera tevahiya aliyên siyasîbête kirin.

Bi aşkereyî binpêkirina peyrewa navxweyî ye

Parliyamenterê destjikarberdayî Ebûbekir Hildanî didaxuyaniya xwe ya taybet ji PUKMEDIA re gragiahnd: Rûniştina ku parlemana Kurdistanê bi beşdariya koma Partîya Demokrata Kurdistanê birêveçûye, ne tenê ne yasayî ye û ew yasaya proseya parliyemana Kurdistanê jî binpê dike.

Di dirêjahiya daxuyaniya xwe de wiha jî got: Serokê perlemana Kurdistanê rûniştina xwe li gor birgeha 3 ya madeya 18 a peyrewa navxwe ya perlemana Kurdistanê paşxist û mafê xwe yê xwezayî û yasayaî bi kar anî û têde diyar kir ku mafê çavdêrî kirin û paşvexistin yan paşxistina rûniştinê tenê berpisyartiya serokê parlemana Kurdistanê ye.

Binpêkirina normên parlementoyê

Ebûbekir Heldanî dibêje: Di heyama salên borî di  jiyana parlamentoya Kurdistanê de, weke duhî nebû ku serokê parlamentoyê amade be, hema  Cîgirê Serokê Parlamentoyê dê xalekê têxe rojevê û deng li ser wê bide û bêyî erêkirina Serok Parlemen 
Got: Civîna parlamentoya Kurdistanê hat paşxistin û vekirî namîne ku cîgirê serokê parlamentoyê serperiştiya wê bike, û civîn bi dawî hat û alozî derket û hêzên ewlehiyê derbasî parlamentoyê bûn û ev yek di dîroka parlamentoyê de heta niha nebûye. 
Got jî: Komisyonê heta niha ev yek nekiriye, ji ber ku divê berî wê jî CVyên namzedan bên radestkirin û heta wê komîteya ku ji baskên parlemanî ji bo aktîvkirina komîsyonê hatiye avakirin, raporta xwe pêşkêş nekiriye û mekanîzmayên pêwîst bo aktîvkirina komîsyonê pêşkêş nekirine. Heta niha nehatine diyarkirin û nabe aliyên siyasî encamên rûniştina parlamentoya Kurdistanê qebûl bikin ji ber ku ev mijar girêdayî ezmûna demokrasiyê ya Herêma Kurdistanê ye û ev ne parastina ti aliyekî siyasî ye, belku rêzgirtin e ji bo rola parlamento, yasa û pêşeroja demokrasiyê li Herêma Kurdistanê.

Ji bo parastina yekitiyê rûniştin taloq kirin

Serokê Parlementoya Kurdistanê Dr. Rêwaz Fayeq li gor  madeya 18 a rêziknameya parlamentoya Kurdistanê, ku desthilata taybet û mutleq dide serokê parlamentoyê ji bo serokatiya civînê." Cîvîn paşxist bo demeke din û bernameyeke din a xebatê.
Desthilatdariya Serokê Parlamentoyê
Pisporê yasayî Elî Temîmî di daxuyaniyeke taybet de ji PUKMEDÎA  re ragihand : Desthilatdariya taloqkirin an paşxistina civîna Parlamentoya Kurdistanê di nav desthilatên taybet ên Serokê Parlamentoya Kurdistanê de ye û çavdêriya civînê jî ew e.
Got jî: Tiştên ku piştî paşxistina rûniştina parlamentoyê ji aliyê serokê parlamentoya Kurdistanê ve tên, biryarên neqanûnî ne ku berçav nagirin.
Got jî: Parlamenterê mafê berdewam kirina rûniştina parlamentoyê nîne piştî ku ji alîyê serok ve hat bilind kirin, serok di rûniştina doh da amade bû û biryara paşdaxistina wê da, lewra ew biryarên ku doh hatîne dan, ne rast in û binpêkirina yasayên cîbecîkar in. 

Komîsyona Hilbijartinan li Êraqê

Pisporê yasayî Elî Temîmî dibêje: Komîsyona Bilind a Serbixwe ya Hilbijartinan li Êraqê dikare hilbijartinên Parlamentoya Kurdistanê pêk bîne û ev mijar qanûnî ye.
Got jî: Komisyona Bilind a Serbixwe ya Hilbijartinan ofîsên xwe li parêzgehên Herêma Kurdistanê hene û dikare li gor yasaya cîbicîkar ya jimare 31 ya sala 2019ê ku hemû navçeyên Êraqê dihewîne û Herêma Kurdistanê jî beşek ji Êraqê ye, hilbijartinan pêk bîne bi  qanûnî  mafê hilbijartinan dide wê û ti metneke yasayî ku rê li ber vê yekê bigire nîne.

Biryara rast 

Ziyad Cebar, serokê bloka Yekîtiya Nîştimanî li Parlamentoya Kurdistanê, dibêje: Serokê Parlamentoyê li gorî xala 3 ya madeya 18 a yasaya parlamentoyê, biryareke yasayî ya rast ji bo paşxistina civîna parlamentoyê derxist, ji ber bernameya kar, xaleke ne asayî heye ku bi rêya cîgirê serokê parlamentoyê û sekreterê parlamentoyê bêyî ku baskên wê yên parlamentoyê û aliyên siyasî li hev bikin, hatiye nivîsandin.
Serokê Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê tekezî li ser pêwîstiya pabendbûna bi rêkeftin û têgihiştinên ku di navbera hêz û aliyên siyasî yên ku nûneratiya wan di guhertina yasaya hilbijartinan de pêk anîne û lihevkirina li ser hemû mijarên girêdayî proseya demokrasiyê li Herêma Kurdistanê heye, kir.
Tişta ku li ser derewê hatiye avakirin derew e
Di vê derbarê de pisporê qanûna destûrî Dr.Yûsif Goran di twîtekê de ji bo aktîvkirina komîsyona helbijartinan li Kurdistanê bi rêyên neyasayî û binpêkirina rewatiya parlementoyê bêhurmetiyeke mezine bo yasayî û destûrî. Saziyên herêmê bi  manîpulasyoneke metirsîdar a pêşeroja pêvajoyê û sîstema siyasî ya Kurdistanê ve tê kirin. Tişta ku li ser derewan hatiye avakirin, derew e."
PUKMEDIA