Di Konferansa Asayîşê ya Munchenê vegotina siyaseta YNK’ê

Letîf Nêrwayî

(Serok Bafil, hilgirê peyama aştî û aramiyê)
Letîf Nêrwayî
Têgeha asayîşa cîhanê têgeheke kolektîf e ji bo ewlekariya dewlet, navçe û navçeyên cîhanê û îsal bi boneya şêst saliya damezrandina wê, bi beşdariya nêzîkî (450) serok û kesayetiyên navdewletî konferans hat lidarxistin û di pêşhateke erênî de (Bafil Celal Talebanî) Serokê Yekîtiya Niştimani ya Kurdistanê wek siyasetmedarekî bibandor li Iraq û navçeyê di konferansê de beşdar bû.

Girîngiya Konferansa Munchenê ne tenê di wê yekê de ye ku ewlehiya navneteweyî pêşkêşî şirovekirina elîta cîhanî dike, lê di wê yekê de jî ku ji dewletên cîhanê re çareserî û alternatîfan ji bo bihêzkirina stûnên ewlehiyê nîşan dide.

Di danûstandina ezmûn û agahiyan de li ser pirsgirêkên cîhanî, herêmî û navxweyî, dîplomasî ye. Bi giştî ev konferans yek ji qonaxên herî girîng û dîrokî de tê dîtin, ji ber ku:

- Cîhan bi giştî di rewşek gelek hestiyar, metirsîdar û ne aram de ye û di warê ewlehî, aborî, siyasî û jîngehê de, metirsiyên curbicur hene, wek peydabûna pirpolariyan (wek ku sekreterê giştî yê Netewên Yekbûyî diyar kiriye) asta gefan, şerê wekaletê, der-sînor û gelek krîzên din ên navneteweyî, ev hemû diyardeyên nû bûne çavkaniya gefên cidî li ser ewlekariya cîhanî.

- Vegera li diyardeya bidawîhatina yekpolarîzmê û peydabûna modelên pirpolar, bûye sedem ku piraniya welatên cîhanê li ser du eniyên dijberî hev bên dabeşkirin û ev parçebûn şansê bêalîbûnê kêm kiriye.Dewletên ku ji pevçûnan dûr dikevin dibin hindikahiyek, nemaze yên ku bi gelemperî şiyanên wan ên aborî, leşkerî, dîplomatîk û jeopolîtîk kêm in û kêm hêz û saxlem in, ne mimkûn e ku bêalîtiya xwe biparêzin.

- Şer û pevçûnên cîhanî ber bi zêdebûnê ve diçin, berdewamiya şer di navbera Rûsya û Ukraynayê û helwêstên NATOyê de ji aliyekî ve û belavbûna bûyerên li Xezayê û şerê di navbera Îsraîl û Hemasê de, herwiha aloziyên li Rojhilata Navîn bi taybetî di navbera  Amerîka û Komara Îslamî ya Îranê de di aliyê din de û heman demê de berdewamiya metirsiya terorîzmê, diyardeyên ku pêwîstî bi gavên bilez ên dîplomatîk, têgihiştin û hevahengiya navdewletî heye û eger pêşiya van şeran neyê girtin, karesateke mirovî ya mezin dê rû bide.

Girîngiya Konferansa Munchenê ji bo Iraq û Herêma Kurdistanê

Erdnîgariya Iraq û Herêma Kurdistanê cihê gelek nakokiyên navçeyî û navdewletî ye û giringiya konferansê di wê yekê de ye ku bikaranîna kartên çekan ji bo hevsengiya van nakokiyan dibe bijardeyeke sereke.Çareserkirina pirsgirêkên  hilawîstî yên di navbera wan de, pêwîstî bi xebateke navdewletî ya berfireh heye, ku dê bibe sedema aramiyeke siyasî, îdarî û heta emnî ji bo Iraq û Herêma Kurdistanê û heta radeyekê destwerdanên derve û binpêkirina serweriya Iraqê û Herêma Kurdistanê jî di nav de, sînordar dike.

Civîna şanda Amerîka û Iraqê li ser rêkeftina nû ya ewlehiyê di navbera her du welatan de û civîna hertimî ya serokomarê Amerîkayê û serokwezîrê Iraqê dibe ku arasteya hin nakokiyên Iraqê biguhere.Bi taybetî yên wek  nirxê dolar, pirsgirêka kom, milîs û diyardeyên din ên nerewa ve girêdayî ne, di vî warî de, rewşa peywendiyên di navbera her du welatan de dikare derkeve asteke bilindtir.

Girîngiya konferansê ji bo YNKê

Konferansa Asayîşa Munchenê ji bo Yekîtiya Niştimanî ya Kurdistanê (YNK) wek qonaxeke navneteweyî girîngiyeke taybet e ji ber ku:

-Piştî nexweşiya Serok Mam Celal, piştre xatirê xwe xwest û heta niha yekem car YNKê bi fermî di asta kesê yekem de vexwendin Konferanseke girîng a navdewletî derbarê asayişê de ku  tê lidarxistin, ev yek jî nîşana bandora YNK û serokê wê ye di mijarên girîng ên ewlehiya Iraqê û şerê li dijî terorê û beşdarbûna di hevpeymaniya navdewletî de ye.

- Ji bo YNKê giringiyeke taybet û dîrokî heye, ji ber ku Serok Bafil Talebanî weke tekane serokê partiyeke siyasî li Kurdistan û Iraqê bi giştî bi fermî ji bo konferansê hatiye vexwandin. Konferans û civînên fermî yên li Silêmanî, Hewlêr û Bexdayê û her wiha di hemû hevdîtinên wî de ligel tîmên navdewletî û dîplomatên wî welatî,em bê cudahî destê aştî û yekîtiyê dirêjî hemû aliyên herêmê dikin û alîgirê çareserkirina pirsgirêkan û pêkanîna aramiyê bi rêya danûstandinan in. Siyaseta şefaf a YNK'ê di konferansa dawî ya navneteweyî de derketiye holê.

- Ji aliyeke din ve, beşdariya serokê  YNKê di konferansê de ji bo herêma Silêmaniyê giringiyeke taybet heye, ji ber ku li gel beşdarbûna Serok Bafil Talebanî, hin berpirsên pilebilind ên Tirkiyê jî di konferansê de beşdar bûne, li kêleka konferansê bi awayekî rasterast yan jî bi rêya dostên YNK û gelê Kurd, curekî navbeynkarî û pevguhertina nêrînan çêbibe û Tirkiye ji Silêmaniyê baştir têgihîştiye û divê xebatên dîplomatîk ber bi asayîkirina peywendiyên di navbera her du aliyan de li ser esasê berjewendiyên hevseng û hevpar bên meşandin.

Ev têgihîştina rast di peyama şefaf a Serok Bafil de jî tê xuyakirin ku di hevdîtinên xwe de got: ‘’YNK tekezî li ser parastina berjewendiyên hevbeş û neteweyî û berdewamiya siyaseta aqilane ya Serok Mam Celal bo çareseriya aştiyane ya pirsgirêkan dike. Lewma ev siyaseta YNKê siyaseteke pêşwaziyê ye ku dê piştî kongreya pêncemîn were şopandin û di pêşerojê de jî li ser heman siyasetê gavên bihêztir û bileztir biavêje.
PUKMEDIA