Gera pêncem 250 proje yasayan ji bo gera bê dihêle

PUKMEDIA

Avahiya Civata Nûneran ya Îraqê

Ji ber nakokî û nerazîbûnên siyasî yên di navbera fraksiyonan de, beşek girîng ji proje yasayan rûniştina berê ne hat dengdan û ji bo rûniştina şeşemîn, ku 250 pêşnûmeqanûn hene, hatin veqetandin, ku ya herî girîng proje yasayên petrol û gazê û budçeya giştî ye.

Zêdetirî 125 proje yasa amade ne ji bo dengdanê

Li gorî raporek di rojnameya Sebah de, zêdetirî 125 proje yasa amade ne ji bo dengdanê an xwendina duyemîn û dawî her wiha bi qasî heman hejmar proje yasayên din hene ku girîng û pêwîst in ku di zûtirîn dem de werin rojevê û dengdan li ser wan were kirin.

Pisporê yasayî Elî Temîmî ji rojnameyê re got: Hin yasayên girîng hene, her çend girîng bin û ji bo civakê sûdmend bin jî, lê hîn deng li ser ne hatine dayîn.

Derbarê yasayên girîng de, wî got: Ya herî girîng ji van yasaya petrol û gazê ye, ku ji sala 2007an vir ve ne hatiye pejirandin û pir girîng e ji ber  ku ew peywendiya di navbera hikûmeta navendî û Hikûmeta Herêma Kurdistanê de rêk dixe, Civata Petrolê ya Federal ava dike, ku peymanan bi kompaniyên re îmze dike û mûçeyan diyar dike, ev ne tenê qeyrana mûçeyan ya di navbera hikûmeta navendî û Hikûmeta Herêma Kurdistanê de çareser dike, lê di heman demê de hemû pirsgirêkên mayî yên di navbera her du hikûmetan de jî çareser dike.

Elî Temîmî derbarê yasayên din jî aşkere kir ku, yasayên din hene ku hîn ne hatine dengdan, wek mafê gihîştina agahiyan, yasaya tawanên sîber û mafê xwepêşandanê li gelek welatan.

Hejmarek Proje Yasa bi yekdengî hatine pesendkirin

Pisporê yasayê û parêzer Mihemed Mecîd El-Seiî ji rojnameya Sebah re got: Zêdetirî 125 peroje yasa amade ne ku di rûniştinên berê de deng bidin ew kom bûne derbarê wan yasayan jî got: yasayên herî eşkere ku di navbera fraksiyonan de lihevkirinek siyasî bi dest nexistine yasaya petrol û gazê, yasaya budceya giştî, qanûna Dadgeha Federal û yasaya ewlehiya neteweyî ne.

Wî tekez kir ku sedema herî eşkere ya derengketina yasaya Dadgeha Federal, nakokiyên li ser mekanîzmaya hilbijartina dadweran û endametiya pisporên yasayî û piraniya pêwîst ya du sêyan ya dengan e her weha derengketina yasaya Civata Federal jî ji ber nakokiyan e, nemaze yên têkildarî temsîliyeta parêzgeh û herêman û desthilatên encumenê li hember Civata Nûneran.

Her weha amaje bi wê yekê kir ku,di nav yasayên aborî û îdarî de ku hîn deng li ser nehatine dayîn, yasaya federal a petrol û gazê heye, ku ji ber nakokiyên li ser desthilatên herêman û rêveberiya zeviyan û mekanîzmayên hinardekirinê ye, her weha got: Ew qanûna aborî ya herî girîng e ji ber ku ew rêveberiya çavkaniyên petrolê rêk dixe.

Hejmarek ji proje yasayên pir nakok li ser hene

Mihemed Mecîd el-Seidî rave kir ku yasaya yekgirtî ya ewlehiya civakî û xanenişînê ji ber aliyên darayî û budceya mezin hatiye rawestandin, ku ev ji bo civakê proje yasayek girîng e daku jiyanek baş ji bo wan garantî bike,wekî din, yasaya Parêzeran gihîştiye dawiyê û ne hatiye dengdan.

Di heman demê de, pisporê yasayî Tariq Şerah aşkere kir ku ku ji ber nakokiyan zêdetirî 120 yasa hene ku ne hatine rojevê û di dengdana yekem de nehatine dayîn,sedema vê yekê siyasî an hunerî ye, wekî yasaya tundûtûjiya navmalî, ku sê serdeman tê gotûbêjkirin û dengdan li ser nayê kirin, her wiha girîng e ku yasaya hilbijartinê were sererastkirin.

PUKMEDIA